Huấn luyện
Lời
khuyên cho người chơi dù lượn
© 1998 Jérôme Daoust
Cập nhật ngày 7/3/2007
Lê Hồng Quang dịch từ
bản tiếng Pháp
Bùi Thái Giang hiệu đính theo bản tiếng Anh
Hạ cánh
L2 -
1990/8/1. Bạn có thói quen xấu là bay ở tốc độ có độ rơi
thấp nhất trước khi phanh để hạ cánh. Bạn cần biết rằng có thể
có một gradient gió (tỷ lệ với tốc độ gió) gần mặt đất có thể
làm bạn thất tốc mất độ cao khi ở cách mặt đất vài mét. Hãy bay
tốc độ cao hơn khi bạn đã ở trong phần đường hạ cánh cuối cùng.
L2 -
1990/5/1. Bay ngang như cua. Bạn đã quyết định hạ cánh nhưng
hướng gió không trùng với quỹ đạo bay. Bạn phải bắt chước cách
đi của loài cua, bay với một góc nhất định so với đường bay dự
định. Ví dụ có một cơn gió đến từ bên trái. Nếu bạn luôn hướng
dù về phía bãi hạ cánh, đường bay của bạn sẽ là một đường cong
về phía bên phải, vì gió đẩy bạn về hướng này, và cuối cùng bạn
sẽ tiếp đất ở phía bên phải bãi hạ cánh, trong lúc cố gắng quay
mặt về hướng gió để có thể tới đích. Bạn phải tính đến việc bù
cho thành phần gió ở hướng đó. Tuỳ theo sức gió tạt ngang lúc
đó, bạn phải hướng cánh dù theo một góc nào đó so với điểm tiếp
đất dự kiến (gió càng mạnh thì góc này càng lớn) để bù cho toàn
bộ phần tiếp theo của chuyến bay. Lưu ý rằng khi bay theo kiểu
này, bạn không thể quay liên tục. Chưa chắc bạn đã có quỹ đạo
ngắn nhất đến đích nếu bay mà mặt luôn hướng tới điểm tiếp đất
dự kiến.
L3 -
2000/9/7. Hạ cánh trong/gần cơn mưa. Mưa lớn xuất hiện ở
chân trời (cách bạn trên 10km). Chuẩn bị đề phòng gió mạnh lên
đáng kể khi bạn chuẩn bị tiếp đất, kéo đến từ chỗ mưa có không
khí lạnh hơn lan toả ra khi chạm xuống mặt đất. Xem thêm Bay
trong mưa, Dù xuống cấp do ẩm ướt.
L3 -
2002/5/28. Hạ cánh nơi gió yếu. Gió đang mạnh và bạn phải
tiếp đất ở một nơi ít gió, ví dụ như ở một khoảng trống lớn ở
giữa rừng. Bạn phải lựa chọn giữa hai điều tồi tệ: Xử lý
tình huống gặp gió xoáy và Thất tốc mất độ cao do tốc độ gió
giảm nhanh ở vị trí mép của khoảng trống.
Khả năng thường xảy ra là dù bị sập do gió xoáy, làm cho dù xoay
tròn và rơi rất nhanh. Bạn nên bay với dây lái kéo xuống khoảng
20% và thực hành lái chủ động khi tới gần điểm hạ cánh. Bạn cũng
nên dự tính đến việc cánh dù chúi xuống để tự điều chỉnh tốc độ.
L3 -
1990/7/1. Bạn sẽ hạ cánh trên một bãi đất nơi có gió mạnh.
Hãy nhớ rằng một hàng cây hay một ngôi nhà có thể kéo theo gió
xoáy ở khoảng cách 10 lần độ cao của hàng cây hay ngôi nhà đó.
L3 -
1999/10/3. Nếu bạn phải hạ cánh trên một bãi đất dốc và
không đủ gió để giảm tỷ số lượn đủ để có thể hạ cánh thẳng theo
hướng gió, hãy cố gắng tăng góc của cánh dù so với hướng gió
(mặt ít hướng về gió hơn) cho đến khi bạn bắt đầu mất độ cao so
với mặt nghiêng dưới chân mình. Lúc đó hãy kéo dây lái để phanh
(ngay trước khi chạm đất) bằng cách xoay về hướng gió để hạ
cánh.
L3 -
1999/7/25. Bạn đã hạ cánh. Thế là an toàn tuyệt đối và không
có chuyện gì xảy ra chứ? Có một phi công đã bị chết vì bị kéo lê
trên đồng sau khi đã hạ cánh, bị bất tỉnh do va chạm trong khi
bị kéo lê và sau đó bị kéo xuống con sông gần đó. Xem thêm Bị dù
kéo lê.
L3 -
1991/7/1. Gió càng mạnh thì bạn càng ít phải kéo dây lái để
phanh.
L3 -
1999/7/25. Cơn lốc (trong khi chuẩn bị hạ cánh). Hãy tránh
càng xa càng tốt các cơn lốc xoáy. Nếu có cơn lốc xoáy ở điểm hạ
cánh dự kiến, hãy hạ cánh chỗ khác. Xem thêm Cơn lốc xoáy (trong
khi chờ đợi cất cánh và bạn đã nối đai ngồi vào dù).
L3 -
2004/9/20. Hạ cánh lùi. Nếu bạn bị đẩy lùi khi đang chuẩn bị
hạ cánh:
•
Với tốc độ của người đi bộ: Triệt dù.
•
Với tốc độ lớn hơn: Hãy tháo các dây đai ngực và tiếp theo là
một dây đai đùi. Dây đai đùi còn lại sẽ giữ bạn khỏi ngã ra
ngoài đai ngồi. Kiểm tra chắc rằng không còn dây đai nào (dùng
để treo vario hay bộ đàm) gắn bạn vào đai ngồi. Khi gần tiếp
đất, tháo nốt dây đai đùi còn lại. Nhảy khỏi đai ngồi ngay khi
chạm đất, rồi lăn tròn trên đất. Bạn vẫn có thể cầm một dây lái
(phanh) để giữ dù. Xem thêm Bị dù kéo lê.
L3 -
2004/9/20. Triệt dù. Để nhanh chóng triệt tiêu tác dụng của
cánh dù:
|
Phương pháp |
Hiệu quả |
Mô
tả + Bình luận |
|
Một
dây điều khiển nhóm A + dây phanh bên đối diện
|
80% |
Kéo
đồng thời dây điều khiển nhóm A ở một bên và kéo dây lái
ở bên đối diện. Cánh dù sẽ vặn vỏ đỗ và gập về phía sau.
Nếu bạn phanh không đủ mạnh, phần dù còn mở có thể xoay
và đập mép trước xuống đất (không tốt). |
|
Cả
hai dây điều khiển nhóm C |
65% |
Thả
dây phanh và kéo 2 dây điều khiển nhóm C. Toàn bộ cánh
dù sẽ gập ngang ở chỗ dây điều khiển nhóm C gắn vào vòm
dù. |
|
Cả
hai dây điều khiển nhóm B |
50% |
Thả
dây phanh và kéo 2 dây điều khiển nhóm B. Cánh dù sẽ gập
theo chiều ngang, ở chỗ dây điều khiển nhóm B gắn vào
vòm dù. Cánh dù có thể ở cách mặt đất một góc 20°. |
|
Cả
hai dây phanh |
20% |
Kéo
hai dây phanh trong khi bay xuôi chiều gió. Cánh dù có
thể kéo bạn với tốc độ lớn hơn tốc độ một người đang
chạy. |
|
Cả
hai dây điều khiển nhóm A |
10% |
Giữ
dây phanh trong tay và kéo 2 dây điều khiển nhóm A. Cánh
dù sẽ gập về phía trước, nhưng sẽ có xu hướng căng lại
khi lao xuống, làm cho bạn mất ổn định do hiệu ứng
spinnaker. Phanh sớm và nhiều ngay sau khi kéo dây điều
khiển nhóm A có thể giảm hiệu ứng này. Phương pháp này
không được khuyên dùng. |
Xem thêm Bị
dù kéo lê.
L4 -
1991/9/1. Nếu bạn đã bay hơn một tiếng đồng hồ, hãy kiểm tra xem
hai đùi có bị tê không. Hãy lưu
ý
để dây buộc đồng hồ đo thay đổi tốc độ lấy độ cao (variometre)
không thít quá chặt.
Xem tiếp